کاروانسرای رباط شرف در شهرستان سرخس از جاهای دیدنی خراسان رضوی است. با توجه به کتیبهٔ موجود این بنا در سال ۵۴۹ هجری قمری در زمان سلطان سنجر سلجوقی با مصالح آجر و گچ ساخته شده و بی شک از شاهکارهای هنر معماری ایرانی به شمار می رود. این بنای زیبا در تاریخ ۲۰ خرداد ۱۳۲۱ با شمارهٔ ثبت ۳۵۹ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
شهرستان سرخس با توجه به تنوع قومی طایفه ای، مرزی بودن و تاریخ دیرینه و پر فراز و نشیب خود از اهمیت چشمگیری برخوردار است. در این راستا موزه مردم شناسی در این شهرستان در ۲۱ بهمن ۱۳۹۰ افتتاح شد تا مردم با آداب و رسوم این منطقه بیشتر آشنا شوند.
محوطه باستانی بندیان در شهرستان درگز در استان خراسان رضوی ایران قرار دارد و شامل بزرگترین گچبری یافت شده از دوران ساسانی میباشد. گچبری های یافت شده در بندیان از اهمیت ویژه برخوردارند. برخلاف گچبری های بجا مانده از دوره ساسانی که عموماً جنبه تزئینی یا تک چهره دارند، آثار نقش شده بر دیوار آتشکده بندیان، ورق هایی از تاریخ این دوره به شمار می آیند. مجموعه آثار بندیان درگز، علاوه بر آتشکده، شامل کارگاه صنعتی، سازهای وسیع با کاربری احتمالی مذهبی و حکومتی و برج خاموشی است. این اثر در تاریخ ۲۴ بهمن ۱۳۷۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۶ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
موزه آب گناباد در داخل آب انبار شریعت که آب انبار حسینیه نیز نامیده میشود دایر شده است. این آب انبار از آثار باقی مانده از کاروانسرای مربوط به دوره قاجار است. در این موزه نمایشگاهی از آثار مردم شناسی مرتبط با آب به نمایش گذاشته شده است که شامل تصاویری از روند تکامل آب، نحوه برداشت و وسایل حفر قنات است که بیانگر تلاش و زحمات مردم کویر برای دستیابی به این نعمت حیاتی است.
این آب انبار در سال ۱۳۸۱ و با شماره ۵۹۵۲ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و در سال ۱۳۸۳ بعنوان موزه آب دایر شد.
موزه مردم شناسی خواف آب انباری به اسم سنگان بوده که تغییر کاربری به مرکز فرهنگی شامل موزه مردم شناسی و دفتر انجمن میراث فرهنگی داده است. در موزه مردم شناسی خواف صنایع دستی و سنتی منطقه خواف به چشم می خورد.
خانه یاسمنی فریمان مربوط به دوره قاجار است و در میدان امام خمینی، خیابان طالقانی، کوچه یاسمنی این شهر واقع شده است. این بنا در تاریخ ۵ تیر ۱۳۸۴ با شمارهٔ ثبت ۱۱۹۱۹ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. این بنا هم اکنون بعنوان موزه مردم شناسی فریمان مورد بازدید قرار می گیرد.
موزه مردم شناسی تایباد که در یکی از گرمابه های این شهر واقع شده ضمن نمایش غرفه های مختلف از حرف و مشاغل سنتی و زندگی پیشینیان این منطقه، غرفه هایی نیز از اشیای اهدایی را دربر دارد و میزبان علاقه مندان به میراث گذشتگان است.
کاروانسرای فرامرزخان یکی از آثار تاریخی سبزوار می باشد که قدمت آن به دوران قاجار برمی گردد و اکنون به موزه مردم شناسی تغییر کاربری داده است. این بنا در تاریخ ۲۹ تیر ۱۳۷۷ با شماره ثبت ۲۰۵۷ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
غار چال نخجیرغاری واقع در شهرستان دلیجان در استان مرکزی کشور ایران است. این غار در میان راه دلیجان به نراق و در منطقهای به نام چالنخجیر، و در دامنه کوه تخت واقع شده است. غار در سال ۱۳۶۸ در به صورت اتفاقی و در اثر انفجار برای جستجوی آب توسط سازمان آب دلیجان کشف شد. قدمت غار حدود ۷۰ میلیون سال تخمین زده میشود و جزء غارهای آهکی و زنده دنیا محسوب میشود. غار چالنخجیر از جمله غارهای طبقاتی است و از سه طبقه تشکیل شده است. سنگهای تزئینی با اشکال متنوع مانند عقاب، لاک پشت، گوزن، انسان، کبوتر و تندیسهای غول پیکر بلورین ایجاد شدهاست که بیشتر آنان از جنس آهک است.. تالارهای «عروس»، «گل کلمی»، «آبشارگلی»، «فرسنگ» و هیولا از جمله بخشهای دیدنی این غار نادر و عجیب است. این غار در سال ۱۳۸۴ خورشیدی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.
موزه مردم شناسی قوچان از مکانهای دیدنی این شهر است. اقلام موزه در دو سالن اصلی شامل فنون و هنرهای سنتی، آداب و رسوم عشایر کرد و نحوه معیشت و زندگی آنها و مشاغل بومی به نمایش درآمده است. همچنین در بخشی از فضای این موزه می توان نمادها و جلوه هایی از موسیقی قوچان، کشتی چوخه و مراسم ازدواج عشایر کُرد را نیز مشاهده نمود.
